خلاقیت نفس و واقع نمایی علم به عالم ماده در فلسفه صداریی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسنده

هیئت علمی دانشگاه اردبیل

چکیده

ملاصدرا در مباحث مربوط به علم به جایگاه نفس به عنوان فاعل شناسا توجه بسیاری داشته و آن را موجودی خلاق معرفی می نماید. از سوی دیگر از آنجا که یکی از مباحث اساسی در معرفت شاسی، واقع نمایی ادراکات است در این نوشتار ادعا می شود تکیه بر خلاقیت نفس در فرایند ادراک، نمی تواند تضمین کننده عینیت ماهوی ادراکات با موجودات مادی به عنوان یکی از متعلقات ادراک آدمی باشد بلکه صور مخلوق نفس که همان معلوم بالذات نام دارند در سایه خلاقیت نفس، معلوم حضوری آن هستند اما اینکه چه ارتباطی با معلوم بالعرض دارند هر چه باشد نمی توانیم ادعا کنیم در سایه خلاقیت نفس عینیت ماهوی دارند. همچنین نظریه اتحاد نفس با عقل فعال با رویکرد معرفت شناختی نیز نمی تواند اثبات کند صور ذهنی لزوما بایستی با موجودات مادی عینیت ماهوی داشته باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Creativity of Soul and Realization of the Knowledge of the Material World in Sadraian Philosophy

نویسنده [English]

  • mohammad rezai
چکیده [English]

Mulla Sadra devotes considerable attention to the soul as the subject and considers it to be a creative being. As realization of perceptions is one of the fundamental subjects of epistemology, this article claims that reliance on the creativity of soul during the process of perception does not guarantee the eidetic objectivity of perceptions with material beings as a part of perception; however, the forms created by the soul, i.e. subjects known indirectly become objects known by presence thanks to the creativity of soul. Whatever their relation with the subjects known indirectly, they could not b claimed to have eidetic objectivity. Moreover, the unity between soul and active intellect could not prove that the mental forms should necessarily have eidetic objectivity with material beings.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Soul
  • creativity
  • realization
  • material world